Жаңартылды 04.10.2026 · ҚР заңдары, ҚНРДА нормативтері және МҚҰ сайттары бойынша тексерілді
Қазақстанда онлайн қарызды Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің (ҚНРДА) лицензиясы бар микроқаржы ұйымдары (МҚҰ) береді. Өтінімді сайтта немесе қосымшада бересіз, жеке басыңызды биометриялық сәйкестендіру арқылы растайсыз, ақша картаңызға немесе шотыңызға түседі. Төменде өтінім бермес бұрын білген жөн нәрселер: заң бойынша қарыз қанша тұруы мүмкін, оны кімге мақұлдайды, ақшаны қалай алып, қалай қайтарады және уақытында қайтара алмасаңыз не істеу керек.
Қарыз қанша тұрады: заңдағы шектеулер
МҚҰ мөлшерлемелерін өз қалауымен белгілей алмайды. 2024 жылдан бастап заң ең қысқа мерзімді қарыздардың да құнын шектейді, ал 2026 жылғы мамырда шекті мәндер қайта бекітілді.
| Қарыз түрі | Құнының шегі | Мерзімі өткені үшін тұрақсыздық айыбы |
|---|---|---|
| 45 күнге дейінгі және 45 АЕК-ке (194 625 ₸) дейінгі МҚҰ қарызы | күніне 0,3%-дан аспайды, СЖТМ 179%-ға дейін | күніне 0,3%-ға дейін; қарыз сомасынан тыс барлық төлемдер — осы соманың жартысынан аспайды |
| МҚҰ-ның басқа микрокредиттері | СЖТМ жылдық 46%-ға дейін | алғашқы 90 күнде күніне 0,5%-ға дейін, жылына қарыз сомасының 10%-ынан аспайды |
| Банктегі кепілсіз кредит (салыстыру үшін) | СЖТМ жылдық 46%-ға дейін | алғашқы 90 күнде күніне 0,5%, кейін 0,03% |
Мысал: 50 000 ₸ 30 күнге күніне 0,3% шекті мөлшерлемемен алынса, артық төлем 4 500 ₸ болады, қайтаратын сома — 54 500 ₸. Тұтынушылық микрокредит бойынша МҚҰ сыйақы мен тұрақсыздық айыбынан басқа ешқандай төлем ала алмайды: «ресімдеу» үшін де, «скоринг» үшін де. Қарызды мерзімінен бұрын айыппұлсыз қайтаруға болады, сыйақы тек нақты пайдаланған күндер үшін есептеледі.
Қарызды кімге мақұлдайды
- Жас. Қарыз 18 жастан беріледі. 21 жасқа толмаған және 55 жастан асқан қарыз алушыларға eGov немесе кредиттік бюро арқылы қосымша келісім қажет.
- Табыс. Балаларды ескергенде ол ең төмен күнкөріс деңгейінен (ЕТКД, 2026 жылы 50 851 ₸) кем болмауы тиіс, ал барлық борыш бойынша төлемдер табыстың жартысынан аспауы керек (борыштық жүктеме коэффициенті, БЖК — 0,5).
- Кредиттік тарих. ҚНРДА нормативтері бойынша басқа микрокредит бойынша 1 күннен асатын немесе банк қарызы бойынша 30 күннен асатын мерзімі өткен берешегіңіз болса, МҚҰ бас тартады.
- Қарыз алудан ерікті түрде бас тарту. Егер eGov немесе кредиттік бюро арқылы қарыз алудан ерікті түрде бас тарту белгіленсе, МҚҰ қарыз беруден бас тартуға міндетті.
Толығырақ — МҚҰ қарыз алушыны қалай тексереді және қарыз беруден неге бас тартады мақалаларында.
МҚҰ-ны қалай таңдау керек
- Лицензия. ҚНРДА лицензиясынсыз микрокредит беруге болмайды. Лицензия нөмірін әр карточкада көрсетеміз.
- СЖТМ және қайтарылатын сома. Жарнамадағы «0,01%-дан бастап» мөлшерлемені емес, осыларды салыстырыңыз: акция әдетте тек алғашқы қарызға және уақытында қайтарған жағдайда ғана қолданылады.
- Мерзім. Жалақыға дейінгі қарыз (45 күнге дейін) жылдық есеппен қымбатқа түседі. Бірнеше айға ірі сома керек болса, оны банк кредиттерімен салыстырыңыз: олардың СЖТМ төмен, бірақ талаптары қатаңырақ.
- Мерзімі өткен жағдайдағы талаптар. Шарттан тұрақсыздық айыбының мөлшерін және қарызды ұзарту тәртібін қарап шығыңыз.
Ақшаны қалай алуға болады
МҚҰ қарызды тек сіздің атыңызға ашылған картаға немесе шотқа аударады: шоттың кімге тиесілі екені тексеріледі. Карта нөмірін немесе 20 таңбалы IBAN-ды көрсетуге болады. Танымал банктерде бұл қалай жұмыс істейтінін Kaspi Gold-қа қарыз, Halyk картасы және басқа банктердің карталары туралы мақалалардан оқыңыз.
Онлайн-қарыз 75 АЕК және одан көп болса (2026 жылы 324 375 ₸), ақша шартқа қол қойылғаннан кейін 24 сағаттан ерте түспейді. Бұл «салқындату кезеңі» алаяқтардың қысымымен ресімделген қарыздардан қорғайды.
Қарызды қалай қайтаруға болады
- Банк қосымшасындағы «Платежи» бөлімі арқылы (қосымшаның орыс тіліндегі интерфейсі бойынша). Kaspi.kz-те «МФО» санаты бар, ЖСН бойынша төлем комиссиясыз өтеді.
- МҚҰ деректемелері бойынша аударыммен: төлем мақсатында ЖСН мен шарт нөмірін көрсетіңіз.
- МҚҰ-ның жеке кабинетінде карта арқылы (провайдер комиссия алуы мүмкін).
Төлемді мерзімнен 1–2 күн бұрын жасаңыз: банкаралық аударым әрдайым бірден түсе бермейді, ал өсімпұл мерзімі өткен әр күн үшін есептеледі.
Уақытында қайтара алмасаңыз
МҚҰ мерзімі өткен берешек туралы сізге 10 күннен кешіктірмей хабарлауға міндетті. Осыдан кейін шарт талаптарын өзгертуді ұсынуға 30 күніңіз бар: төлемді кейінге шегеру, мөлшерлемені немесе төлемді азайту, жаңа мерзім. МҚҰ 15 күнтізбелік күн ішінде жауап береді. Мерзімі 90 күн өткеннен кейін сыйақы мен тұрақсыздық айыбын есептеу тоқтатылады. Келісе алмасаңыз, микроқаржы омбудсманына жүгінуге болады, бұл тегін. Толығырақ — қарызды қайтармасаңыз не болады мақаласында.
2025–2026 жылдары не өзгерді
- 30.09.2025 бастап 75 АЕК-тен басталатын онлайн-қарыздарға 24 сағаттық «салқындату кезеңі» қолданылады.
- 21.07.2026 бастап ҚНРДА-ның МҚҰ-ға қойылатын жаңа талаптары күшінде: борыштық жүктемені бағалау, кепілсіз қарыз лимиті 1 100 АЕК, 21 жасқа толмаған және 55 жастан асқан қарыз алушылар үшін қосымша келісім.
- 12.10.2026 бастап кепілсіз қарыздан 14 күнтізбелік күн ішінде бас тартуға болады, бұл ретте сыйақы тек пайдаланған күндер үшін төленеді.
- 01.05.2027 дейін МҚҰ тұтынушылық микрокредиттер бойынша берешекті коллекторларға сатуға құқылы емес.
Дереккөздер
- «Микроқаржылық қызмет туралы» ҚР Заңы (орыс тілінде)
- ҚНРДА-ның микроқаржылық қызметті жүзеге асыруға қойылатын талаптары (№ 92) (орыс тілінде)
- МҚҰ-ға арналған пруденциялық нормативтер (БЖК, бас тарту негіздері) (орыс тілінде)
- ҚР Ұлттық Банкі: 16.05.2026 бастап СЖТМ шекті мәндері (орыс тілінде)
- Микрокредиттерді электрондық тәсілмен беру қағидалары (орыс тілінде)
Материалды Zaimonline.kz редакциясы дайындады. Біз қарыз бермейміз және микроқаржы ұйымы емеспіз: шарттарды салыстырып, ҚР заңы мен ҚНРДА белгілеген ережелерді түсіндіреміз. Жаңартылды 04.10.2026. Біз қалай жұмыс істейміз (орыс тілінде).
